Cây xanh được xem là một trong những giải pháp quan trọng giúp làm mát đô thị, đặc biệt trong những ngày nắng nóng gay gắt. Những khu vực có nhiều cây xanh thường mát hơn rõ rệt, đồng thời cải thiện chất lượng không khí và giảm nguy cơ ngập úng nhờ tăng khả năng hấp thụ nước mưa.

Theo Hội đồng Biến đổi Khí hậu Thành phố New York, đến thập niên 2040, nhiệt độ tại thành phố có thể tăng thêm gần 3-6 độ C do tác động của biến đổi khí hậu. Nắng nóng hiện gây ra hơn 500 ca tử vong mỗi năm tại New York, trong đó cộng đồng người da màu chịu ảnh hưởng nghiêm trọng hơn.

Trong bối cảnh đó, chính quyền New York đặt mục tiêu đến năm 2040 nâng độ che phủ tán cây lên 30% diện tích toàn đô thị, ưu tiên triển khai trước tại các khu vực chịu rủi ro nắng nóng cao nhất do biến đổi khí hậu.

Bà Jessica Einhorn, phụ trách chương trình lâm nghiệp thuộc Sở Công viên và Giải trí New York, cho biết việc ưu tiên các khu vực dễ tổn thương là yếu tố then chốt nhằm bảo đảm công bằng môi trường, giúp mọi người dân đều có cơ hội tiếp cận không gian có bóng mát trong những đợt nắng nóng gay gắt.

Hiện các khu vực có nguy cơ nhiệt cao chỉ có độ che phủ tán cây khoảng 19%, thấp hơn đáng kể so với mức 26% tại những khu vực khác. Tính chung toàn thành phố, tán cây hiện mới che phủ hơn 23% diện tích đô thị theo số liệu năm 2021. 

Theo kế hoạch, các khu dân cư có nguy cơ nhiệt cao nhất dự kiến hoàn tất phủ xanh vào cuối năm 2027.

Song song với việc tăng tốc trồng cây tại các “điểm nóng” về nhiệt độ, New York cũng thay đổi cách triển khai phủ xanh đô thị. Theo chiến lược mới được áp dụng từ năm 2024, thay vì chủ yếu tiếp nhận yêu cầu trồng cây riêng lẻ từ người dân qua tổng đài 311 như trước đây, thành phố chia toàn bộ địa bàn thành hơn 400 khu vực và tiến hành trồng cây đồng loạt tại mọi vị trí phù hợp trong từng khu, đồng thời xử lý gốc cây chết và thay thế cây suy yếu.

Các chuyên gia cho rằng thành công của kế hoạch không chỉ phụ thuộc vào việc trồng thêm cây mới mà còn ở khả năng duy trì hệ thống cây xanh hiện có. Những công việc như cắt tỉa, tưới nước, chăm sóc bồn cây hay loại bỏ dây leo xâm lấn đều đòi hỏi nguồn nhân lực và kinh phí lớn.

Bà Tami Lin-Moges, Giám đốc chương trình đô thị của tổ chức bảo tồn thiên nhiên Nature Conservancy, nhận định đầu tư cho cây xanh và công viên cũng chính là đầu tư cho khả năng sinh sống lâu dài của thành phố trong bối cảnh khí hậu ngày càng khắc nghiệt.

Dù vậy, không phải cư dân nào cũng ủng hộ việc trồng thêm cây. Một số người dân tại Queens phàn nàn rằng rễ cây có thể làm hư hỏng vỉa hè, ảnh hưởng hệ thống cống thoát nước hoặc gây nguy cơ đổ cây trong bão.

Trước những lo ngại này, giới chức thành phố cho rằng cần tăng cường sự gắn kết giữa cộng đồng và cây xanh đô thị. Theo các chuyên gia lâm nghiệp, tại những khu phố người dân chủ động tưới nước, chăm sóc và bảo vệ cây, tỷ lệ cây sống và phát triển khỏe mạnh thường cao hơn đáng kể.

New York từng triển khai thành công chương trình trồng 1 triệu cây dưới thời cựu Thị trưởng Michael Bloomberg vào năm 2007. Chương trình hoàn thành sớm hơn dự kiến nhờ sự phối hợp giữa chính quyền, doanh nghiệp và cộng đồng dân cư. Thành phố kỳ vọng kinh nghiệm đó sẽ tiếp tục tạo nền tảng cho mục tiêu phủ xanh đầy tham vọng trong giai đoạn tới.