- Phóng viên: Quyết định dừng lại có khó khăn không? Anh đã chuẩn bị cho cuộc sống sau bóng đá chưa?

Martin Montoya: Điều đó phụ thuộc vào mỗi người. Những cầu thủ chuyên nghiệp có lẽ sẽ chơi cho đến khi cơ thể nói: “Đủ rồi”. Còn với tôi, đó là sự mệt mỏi về tinh thần. Khi ấy, bạn phải đưa ra lựa chọn: tiếp tục, hay dừng lại để dành thời gian cho gia đình, trở về Barcelona sau 11 năm và tận hưởng cuộc sống.

Tôi đã nghĩ về tương lai từ khoảng 2 năm trước kể từ khi sang Hy Lạp, bởi biết rằng sự nghiệp của mình không còn dài. Tôi từng nhận được đề nghị từ Đảo Síp, Iran và một số quốc gia khác, nhưng chúng không phù hợp với gia đình tôi. Việc cứ 2 hoặc 3 năm lại chuyển CLB khiến tôi và vợ con gặp rất nhiều khó khăn. Mà ở tuổi này, bạn sẽ bắt đầu tự hỏi liệu có đáng để tiếp tục thi đấu hay không, hay đơn giản là đã đến lúc dừng lại.

Hiện tại tôi chưa có dự định cụ thể. Mọi thứ phải từ từ. Chúng tôi mới trở lại Barcelona được 1 tháng, và phải bắt đầu lại từ đầu, từ chuyện nhà cửa cho đến trường học của các con.

- Anh sẽ tiếp tục gắn bó với bóng đá chứ?

Nếu liên quan đến bóng đá thì tôi sẽ không trở thành môi giới. Tôi chưa bao giờ thích thế giới đại diện cầu thủ, một công việc thuần túy là kinh doanh và mọi thứ đều xoay quanh tiền bạc. Nhưng tôi lại thích một công việc liên quan đến trẻ em. Chẳng hạn mở một CLB, một học viện hoặc một trại hè bóng đá. Tôi muốn dùng kinh nghiệm của mình để giúp các em nhỏ.

- Anh trưởng thành hoàn toàn từ hệ thống đào tạo của Barca. Anh nhớ tuổi thơ ở La Masia thế nào?

Tôi bắt đầu ở Benjamin A (U10), sau khi được Barca gọi đến thử việc từ Gava, rồi đi qua tất cả các cấp độ trẻ cho đến đội một. Đó là quãng thời gian rất đẹp và đáng tự hào. Khi còn nhỏ, bạn có niềm đam mê và tận hưởng từng khoảnh khắc trên sân. Nhưng đồng thời, bạn cũng phải hy sinh.

Từ năm 9 tuổi, cứ sau khi tan học là tôi lại cùng mẹ đi xe buýt, tàu hỏa hoặc tàu điện ngầm đến Barcelona. Bạn cũng mất đi nhiều thời gian tuổi thơ, vì cứ tan học là đi đá bóng. Nên nhớ đây là La Masia, nơi quy tụ những cầu thủ trẻ giỏi nhất từ khắp Tây Ban Nha và thế giới. Dù mới là một đứa trẻ, bạn vẫn phải nỗ lực 100% để vượt qua từng cấp độ bởi sự cạnh tranh là rất lớn.

- Mỗi mùa hè, các cầu thủ trẻ Barca đều phải chờ phán quyết về số phận của mình. Chắc anh đã chứng kiến nhiều người bị loại dù từng được đánh giá rất cao?

Nhiều chứ. Bạn chỉ là một đứa bé muốn tận hưởng bóng đá, nhưng Barca đòi hỏi bạn phải tiến bộ qua từng năm. Mỗi mùa hè, HLV, điều phối viên hoặc giám đốc sẽ gọi bạn lại và nói: “Martin, cháu tiếp tục hay dừng lại?”. Bạn phải chuẩn bị tinh thần cho điều đó.

Tôi từng thấy nhiều cầu thủ phải dừng lại dù đã trải qua tất cả các cấp độ. Dennis Krol, một cầu thủ người Đức được Barca chiêu mộ từ Leverkusen, từng ở đây vài năm rồi bị loại. Tương tự là Carlos Martinez, người đã chơi cùng tôi từ đội Benjamin A (U10).

Nhưng trường hợp điển hình nhất phải là Gai Assulin. Cậu ấy là người nổi bật nhất trong lứa của tôi, và được đánh giá cao hơn cả Thiago Alcantara, Oriol Romeu, Cristian Tello, hay Isaac Cuenca. Gai cũng được đôn lên đội một và ra mắt trước những người còn lại, nhưng cuối cùng vẫn không thể khẳng định mình.

- Anh từng được gọi lên ĐT Tây Ban Nha khi chưa ra mắt đội một Barca nhỉ? Chuyện đó diễn ra như thế nào?

Khi còn ở Barca B, tôi được đánh giá có tiềm năng và giống Bartra hay Tello, đều có cơ hội lên đội một. Được gọi vào ĐTQG khi đang chơi cho Barca B không phải chuyện thường xảy ra. Khi ấy, đội có một số cầu thủ chấn thương nên tôi được gọi. Và dù không được ra sân, đó vẫn là niềm tự hào và tôi rất vui khi được triệu tập.

Tôi biết tin qua WhatsApp. Bạn bè và những người trong CLB bắt đầu nhắn: “Martin, cậu được gọi lên đội tuyển quốc gia rồi”. Thực sự, bạn không thể nghĩ đến điều đó. Nó giống như một giấc mơ vậy.

- Anh có vẻ hơi đen đủi nhỉ, khi lên đội một dưới thời HLV Pep Guardiola và phải cạnh tranh với Dani Alves?

Đúng vậy. Tôi gặp đúng Dani Alves. Tôi muốn được thi đấu, và một ngày nào đó được đá chính tại Barca. Nhưng trước mặt tôi là hậu vệ phải hay nhất thế giới vào thời điểm ấy. Trong 3 năm ở đội một, tôi học được rất nhiều. Dani là một người rất tốt, luôn giúp đỡ và giúp tôi trưởng thành.

Tuy nhiên, cạnh tranh với anh ấy cực kỳ khó. Bạn biết đấy, anh ấy là một con quái vật. Với giấc mơ của bất kỳ cầu thủ nào trưởng thành từ La Masia là được chơi cho đội một và ở đó cho đến ngày giải nghệ. Vì vậy, tôi đã khá thất vọng.

- Nhưng anh từng được chơi một trận đấu đặc biệt khi Alves vắng mặt, đó là chung kết Cúp Nhà Vua năm 2012?

Đúng. Khi trước mặt là Dani Alves, bạn hiểu rằng cơ hội ra sân ở những trận lớn là rất nhỏ. Nhưng anh ấy bất ngờ chấn thương trước trận chung kết, và Pep quyết định cho tôi đá chính. Ông ấy hoàn toàn có thể chọn Adriano, người có nhiều kinh nghiệm hơn, nhưng đã trao cho tôi cơ hội và tôi thực sự biết ơn.

Pep báo cho tôi vài ngày trước trận. Vì với một cầu thủ trẻ, nếu HLV nói ngay trong ngày thi đấu rằng cậu sẽ đá chính, điều đó có thể sẽ tạo ra quá nhiều áp lực. Chúng tôi thắng 3-0 và tôi cũng chơi khá tốt. Đến giờ, tôi vẫn nhớ mãi trận đấu ấy.

- Sau đó anh vẫn không thể chiếm được vị trí ở Barca và phải ra đi năm 2015. Luis Enrique có phải người thúc đẩy quyết định ấy?

Đúng vậy. Dani Alves vẫn ở đó, rồi Barca đưa về thêm Aleix Vidal. Cuối cùng, bạn phải quyết định ở lại để làm lựa chọn thứ ba hay ra đi để phát triển sự nghiệp? Mùa hè năm đó, HLV Luis Enrique đã khuyên tôi nên tìm một con đường khác, nhưng quan hệ giữa chúng tôi không vì thế mà căng thẳng.

Ngược lại, tôi khá gần gũi với ông ấy từ khi còn ở Barca B. Nhưng dù muốn ở lại Barca cả đời, tôi vẫn phải ra đi. Xét cho cùng, đó vẫn là công việc. Tôi phải đưa ra quyết định và tiếp tục tương lai ở một CLB khác.

- Tại đội một Barca, anh thường xuyên phải đối đầu với Neymar trên sân tập. Cảm giác thế nào khi phải theo kèm anh ấy?

Tôi luôn nói rằng Neymar là cầu thủ chơi một đối một hay nhất thế giới vào thời điểm đó. Anh ấy có thể thất bại ở pha rê bóng đầu tiên, nhưng sẽ liên tục thử lại lần nữa. Các hậu vệ sẽ muốn đối mặt với kiểu tiền đạo chuyền bóng hoặc đẩy bóng dài để đua tốc độ hơn. Nhưng Neymar liên tục rê bóng và với kỹ thuật cùng sự nhanh nhẹn của anh ấy, nhiệm vụ phòng ngự trở nên cực kỳ khó khăn.

- Anh cũng là nhân chứng của bộ ba M-S-N nhỉ? Messi, Suarez và Neymar có thực sự đặc biệt như người ta vẫn nói?

Còn hơn ý chứ. Ngoài T năng của mỗi người, họ còn cực kỳ ăn ý. Họ có thể dễ dàng tìm thấy nhau trên sân và tạo nên một thứ bóng đá tuyệt vời. Bên ngoài sân, ba người họ cũng có quan hệ rất thân thiết. Với thế giới bóng đá khi ấy, bộ ba này có lẽ là một “nỗi ám ảnh tuyệt vời”.

- Sau Barca, anh đã lần lượt chơi cho Inter, Betis, Valencia, Brighton rồi trở lại Betis. Những CLB ấy để lại điều gì?

Inter là một trải nghiệm khó khăn. Tôi đến một CLB có bề dày lịch sử và một giải đấu hấp dẫn, nhưng HLV không tin tưởng và tôi cũng không có vai trò đáng kể. Vì là cầu thủ được cho mượn, tôi phải tìm cách thi đấu. Vì thế, tôi chuyển sang Betis trong 4 tháng cuối mùa và tìm lại cảm giác của một cầu thủ.

Sau Barca, Betis là CLB để lại dấu ấn lớn nhất với tôi. Đó là một ký ức đẹp, khi tôi cảm nhận được tình cảm từ người hâm mộ và cả những người làm việc tại CLB. Sau đó tôi đến Valencia rồi sau 2 năm lại chuyển sang Brighton, nơi tôi có trải nghiệm tuyệt vời tại Premier League, khi được chơi bóng cùng những ngôi sao trên những sân vận động tuyệt đẹp. Rời Brighton, tôi lại có cơ hội trở lại Betis vào mùa hè năm 2020.

- Rồi anh sang Hy Lạp, một hướng đi khá kỳ lạ?

Tôi đã ở Betis trong 3 năm nhưng không được đá chính, nên quyết định ra đi dù còn 1 năm hợp đồng. Elche từng đưa ra lời đề nghị từ Segunda, nhưng tôi không muốn tiếp tục ở Tây Ban Nha. Rồi tôi nhận được đề nghị từ Hy Lạp và khi nói chuyện với vợ, cô ấy bảo: “Hãy đến đó thử xem”.

- Thế hệ của anh vẫn giữ liên lạc chứ? Và anh đánh giá thế nào về lứa cầu thủ trẻ Barca hiện nay?

Chúng tôi vẫn thường gặp nhau. Tôi hay nói chuyện với Bartra, vẫn giữ liên lạc với Thiago, gặp gỡ Tello, Soriano và đặc biệt là Nolito trong các trận đấu của Barca Legends. Còn thế hệ hiện tại, tôi nghĩ là họ giỏi hơn chúng tôi nhiều.

Thời của chúng tôi, cầu thủ thường lên đội một ở tuổi 19 đến 21. Ngày nay, các nhiều cầu thủ đã sẵn sàng khi mới 17 tuổi. Họ có sự tự tin, bình tĩnh và thậm chí một vài trong số đó đã trở thành những người giỏi nhất thế giới ở vị trí của mình.

- Trong số những cầu thủ trẻ ấy, anh ấn tượng với ai?

Xavi Espart là một ví dụ. Cậu ấy cũng đá hậu vệ phải và khiến tôi nhớ đến chính mình thời mới được đôn lên đội một, khi bạn có khát vọng và muốn chinh phục tất cả. Lamine Yamal thì khỏi nói. Cậu ấy thuộc nhóm những cầu thủ hay nhất thế giới hiện tại. Lamine đã giành được rất nhiều danh hiệu ở Barca và ĐTQG, trong khi vẫn còn cả một sự nghiệp dài phía trước.

- Cảm giác được sát cánh cùng những thần tượng như Ronaldinho và Rivaldo ở đội Barca Legends như thế nào?

Đôi khi tôi vẫn tự nhủ: “Mới đó mà mình đã 35 tuổi rồi, và bắt đầu chơi cùng các thần tượng ở Barca Legends”. Ngay cả trong mơ, một cầu thủ cũng không tưởng tượng được sẽ có ngày chơi bóng cùng Ronaldinho hay Rivaldo. Và tôi thực sự rất biết ơn Barca vì cơ hội này.

Nó giúp tôi dễ dàng chuyển tiếp từ cầu thủ chuyên nghiệp sang cuộc sống sau bóng đá, giai đoạn có thể rất khó khăn với một số người. Việc tiếp tục thi đấu giúp tôi duy trì thể trạng, được gặp những thần tượng, đi nhiều nơi và chơi các trận đấu.