Khi Alonso mất việc, nhiều người lập tức quay về ngay nhiệm vụ đầu tiên của ông tại Real Madrid. Đó là hành trình tại FIFA Club World Cup mùa hè năm ngoái. Dù chủ tịch Florentino Perez liên tục nhấn mạnh tầm vóc lịch sử của giải đấu mới này, thì Alonso không che giấu việc ông chỉ coi Club World Cup như một cuộc tập dượt thay vì mang ý nghĩa chuyên môn thực sự. 

Các nguồn tin cho biết điều này lập tức tạo ra vấn đề giữa Perez và Alonso. Gần như không có bất kỳ sự ủng hộ công khai nào dành cho nhà cầm quân 44 tuổi sau đó. Thậm chí, ông còn không được nhắc tên trong thông điệp Giáng sinh thường niên của chủ tịch CLB.

Đó là một dấu mốc khép lại khá chua chát cho một triều đại huấn luyện ngắn ngủi, đồng thời tượng trưng cho thực tế rằng tại Real Madrid, HLV lúc nào cũng bị ép giữa các ngôi sao và chủ tịch. Ở Bernabeu có một câu nói, thậm chí từng được nói thẳng với lãnh đạo các CLB lớn khác, rằng HLV gần như không quan trọng.

Vì vậy, có rất nhiều điều có thể gói gọn trong khoảnh khắc ấy, phản ánh cả lập trường đó lẫn quãng thời gian của Alonso. Ở Bernabeu có rất nhiều ngụ ngôn về bóng đá hiện đại, và về cách Real Madrid luôn đẩy mọi thứ đến cực đoan.

Rốt cuộc, Los Blancos là CLB lớn tiếp theo ở châu Âu sa thải HLV trưởng chỉ trong 12 ngày đầu tiên của năm 2026. Tuy nhiên, sự khác biệt lớn lần này là việc bổ nhiệm Alonso vốn được kỳ vọng sẽ mở ra một hướng đi mới.

Nhận thức được sự tiến hóa của bóng đá, Real Madrid được cho là muốn rời xa mô hình dựa trên các cá nhân ngôi sao để hướng tới lối chơi dựa trên hệ thống, dù một điểm mấu chốt là họ tuyệt đối không muốn sao chép hệ thống vị trí của Barca.

Alonso là lời giải hoàn hảo cho điều đó, bởi ông đại diện cho một "con đường thứ ba" trong tư duy chiến thuật đang tiến hóa của bóng đá, đồng thời cũng là một huyền thoại của CLB.

Vậy thì việc Real Madrid nhanh chóng quay về sự kháng cự mang tính thể chế quen thuộc chỉ sau vài tháng và vài trục trặc nói lên điều gì về năng lực tự đổi mới của họ? Làm sao có thể tiến lên nếu không hề có chút kiên nhẫn nào?

"Đây là Madrid", một người có hiểu biết về phòng thay đồ cười chua chát ngay sau thông báo chính thức về việc chia tay Alonso. "Thua là đi".

Có những thứ không bao giờ thay đổi. Dẫu vậy, nhiều nguồn tin cũng khẳng định vấn đề không hẳn nằm ở sự kháng cự thể chế của Real Madrid, mà là ở chính Alonso.

Một người trong phòng thay đồ nói thẳng: "Không ai thích ông ta". Dù đây là quan điểm được phát ra rất mạnh mẽ từ một phía trong phòng thay đồ, song sự thật là Alonso đã gặp khó trong việc hòa hợp với toàn đội ngay từ đầu. Ý tưởng mà ông truyền đạt không thấm được vào các học trò.

Báo giới cho biết Alonso đã "mất phòng thay đồ" rất sớm, như thể không phù hợp với một số cá tính. Nhưng, rất điển hình cho một phòng thay đồ kiểu Madrid, điều đó cũng diễn ra theo chiều ngược lại. Alonso bị cho đã lệch xa khỏi chính hệ tư tưởng của mình, song rồi lại bị chỉ trích vì không đủ bản lĩnh bảo vệ niềm tin do không "dám chơi theo kiểu của mình", như lời HLV Pep Guardiola từng nói một cách rất thô.

Những nguồn tin khác chỉ ra Alonso được đưa về với kỳ vọng sẽ có Martin Zubimendi, hoặc ít nhất là một cầu thủ kiểu Zubimendi, để làm trụ cột cho toàn đội. Nhưng ông chẳng có ai tương tự, khiến sự "lệch pha" giữa đội hình và ý tưởng xuất hiện ngay từ đầu.

Chính vì thế, người ta tin rằng Alonso bắt đầu dựa nhiều hơn vào các cầu thủ trẻ như Franco Mastantuono, Arda Guler hay Gonzalo García vì họ dễ uốn nắn hơn. Vấn đề ở Real Madrid là, những lựa chọn như vậy lại mang màu sắc chính trị, đặc biệt khi các ngôi sao được chiêu mộ vì mục tiêu thương mại.

Vinicius là cái tên được nhắc đến nhiều nhất như người bị kẹt giữa tất cả những điều đó, nên vì thế pha solo ghi bàn tuyệt đẹp của anh ở chung kết Siêu cúp Tây Ban Nha lại càng mang ý nghĩa lớn.

Giới lãnh đạo Bernabeu lo ngại dù Alonso có tham vọng chiến thuật, đội bóng của ông chỉ có hai trạng thái. Một là co về đá 5 hậu vệ theo cách mà Madrid "không bao giờ nên làm". Hai là dâng cao trong một mớ hỗn độn vô định hình, gần như hoàn toàn phụ thuộc vào Thibaut Courtois cản phá ở sân nhà và Kylian Mbappe ghi bàn ở đầu kia, với những cầu thủ như Vinicius chỉ đơn giản là chạy để nối hai đầu đó lại với nhau.

Đỉnh điểm của sự tệ hại là thất bại trên sân nhà trước Man City, sau đó Alonso bị đánh giá đã gần như "hết hạn sử dụng". Xuyên suốt tất cả, Real Madrid vẫn luôn đẩy mọi xu hướng lớn của bóng đá hiện đại lên mức cực đoan, theo phong cách Galactico rất riêng của họ. 

Đây chỉ là một ví dụ nữa về sự căng thẳng giữa quyền lực của HLV trưởng và bộ máy điều hành, dù bộ máy này mang nhiều nét lập dị mang tính thể chế lâu đời hơn là những mô hình hiện đại ở các CLB khác, những CLB nhỏ hơn.

Tuy nhiên, chính những nét lập dị đó lại khiến việc này có thể không ảnh hưởng quá nhiều đến sự nghiệp trung hạn của Alonso. Ông sẽ không bị nhìn nhận như Ruben Amorim. Các lãnh đạo khác sẽ nhìn vào những gì ông làm được ở Leverkusen, thay vì câu chuyện muôn thuở ở Bernabeu. 

Nói ngắn gọn, một cái tên lớn nữa đã gia nhập thị trường HLV, ngay trước giai đoạn 6 tháng mà rất nhiều CLB lớn sẽ tìm kiếm thuyền trưởng. MU từng nhắc đến Xabi Alonso. Và còn Arne Slot ở Liverpool thì sao?

Thị trường HLV đã thay đổi, chính xác bởi vì Real Madrid thì không hề thay đổi.