Gyokeres chưa để lại dấu ấn tương xứng với kỳ vọng. Phần lớn bàn thắng của anh tại Premier League đến trước các đội thuộc nhóm cuối bảng như Leeds, Burnley hay Nottingham. 

Đáng lo ngại hơn là sự mờ nhạt trong lối chơi tổng thể. Ở trận hòa Wolves hôm 13/12, Gyokeres chỉ chạm bóng vỏn vẹn 15 lần, con số quá thấp với một tiền đạo trung tâm của Arsenal. Trước Aston Villa, dù đội nhà thắng 4-1, anh cũng chỉ có 16 lần chạm bóng và gần như “biến mất” khỏi mạch tấn công.

Trong bối cảnh đó, chấn thương của Gyokeres hồi tháng 11 vô tình mở ra một giải pháp bất ngờ khi Mikel Merino được đẩy lên đá tiền đạo. Vốn là một tiền vệ trung tâm, Merino mang đến sự kết hợp giữa khả năng tranh chấp, di chuyển thông minh và kỹ năng liên kết lối chơi. Khi được đẩy lên cao, anh không đóng vai trò số 9 truyền thống mà trở thành “điểm nối” giúp Arsenal chơi linh hoạt, biến hóa hơn.

Thực tế cho thấy, vấn đề lớn nhất của Arsenal không hẳn là thiếu bàn thắng, mà là khả năng tạo cơ hội trước những khối phòng ngự thấp. 

Mùa trước, Pháo thủ từng đánh rơi nhiều điểm trước Fulham, Everton hay West Ham vì bế tắc trong tấn công. Việc chiêu mộ Gyokeres được xem là lời giải, nhưng nghịch lý ở chỗ, chính Merino mới là người giúp Arsenal phá vỡ thế bế tắc đó.

Trong các trận cầu lớn, Merino thể hiện rõ giá trị. Trước Bayern Munich ở Champions League, việc anh thường xuyên lùi sâu hoặc dạt vào trung tuyến khiến trung vệ Jonathan Tah bị kéo ra khỏi vị trí, mở ra khoảng trống cho các vệ tinh xung quanh. Nhờ đó, Declan Rice và Martín Zubimendi có thêm không gian điều phối, còn Bukayo Saka hay Noni Madueke thoải mái khai thác hai biên hoặc xâm nhập trung lộ.

Khả năng di chuyển không bóng của Merino cũng đặc biệt hiệu quả trước Sunderland, đội chơi phòng ngự kỷ luật và giàu thể lực. Những pha dạt biên, hoán đổi vị trí của Merino giúp Saka bó vào half-space, tạo ra các tình huống tấn công đa dạng hơn. Anh vừa có thể lùi sâu như một tiền vệ, vừa sẵn sàng xâm nhập vòng cấm để gây áp lực lên hàng thủ đối phương.

So sánh trực tiếp, Gyokeres phù hợp với vai trò trung phong săn bàn, tận dụng khoảng trống sau lưng hàng thủ. Tuy nhiên, Arsenal hiện có nhiều cầu thủ làm tốt điều đó hơn, trong khi bản thân Gyokeres chưa hòa nhập với nhịp chơi của đội. Trước các đối thủ chơi thấp, sự hiện diện của anh đôi khi khiến Arsenal thiếu quân số ở khâu triển khai, buộc các tiền vệ phải dâng cao, làm mất cân bằng cấu trúc.

Các thống kê cho thấy sự khác biệt giữa hai phương án không quá lớn về bàn thắng hay chỉ số xG. Arsenal thậm chí có nhiều pha chạm bóng trong vòng cấm hơn khi Gyokeres đá chính. Nhưng giá trị của Merino nằm ở tính đa năng: anh chuyền bóng tiến bộ hơn, hỗ trợ phòng ngự tốt hơn và giúp Arsenal duy trì áp lực tấn công nhờ khả năng pressing và thu hồi bóng.

Gyokeres vẫn cần thời gian để thích nghi với môi trường Premier League khắc nghiệt. Nhưng ở thời điểm hiện tại, Arteta có lý do để tiếp tục tin dùng Merino trong những trận đấu đòi hỏi sự linh hoạt và sáng tạo. Khi một giải pháp hiệu quả đã ở ngay trước mắt, Arsenal không nhất thiết phải phá vỡ cấu trúc chiến thuật chỉ để “chiều” một bản hợp đồng đắt giá.

Merino, từ một phương án chữa cháy, đang dần chứng minh anh có thể là mảnh ghép quan trọng trong cuộc đua danh hiệu của Arsenal. Và đôi khi, chính những lựa chọn bất ngờ lại mang đến lời giải tối ưu nhất.